Danh mục
Trang chủ / Hỏi Đáp Y Dược / Ngân nhĩ: Dược thiện hoạt huyết, ích khí bổ thận

Ngân nhĩ: Dược thiện hoạt huyết, ích khí bổ thận

Theo Đông y, ngân nhĩ tính bình, vị ngọt nhạt; là vị thuốc hay trong các bài thuốc giúp hoạt huyết, ích khí bổ thận, dụng tư âm nhuận phế.

Vị thuốc ngân nhĩ

Đôi nét về vị thuốc ngân nhĩ

Ngân nhĩ còn được gọi là nấm mèo, nấm tai mèo, bạch mộc nhĩ… Tên khoa học: Auricularia polytricha (Mont.) Sace., họ mộc nhĩ (Auriculariaceae). Ngân nhĩ được sử dụng trong nhiều món ăn bổ dưỡng như: ngân nhĩ tiềm gà, cháo ngân nhĩ, ngân nhĩ hầm hải sâm, ngân nhĩ hầm thịt dê cải bẹ,…

Ngân nhĩ màu nâu nhạt ở mặt ngoài, có lông mịn; mặt trong màu nâu sẫm, nhẵn, cuống rất ngắn. Giai đoạn đầu, ngân nhĩ có dạng thể quả hình chén, dần biến thành hình lá hoặc hình tai. Theo Y sĩ Y học cổ truyền – Trường Cao đẳng Y Dược Pasteur, thầy thuốc Hữu Định cho hay, bộ phận dùng làm thuốc của ngân nhĩ là loại thể quả hình chén (bạch mộc nhĩ hay ngân nhĩ); loại chuyển hình tai hay hình lá gọi là mộc nhĩ hay hắc mộc nhĩ.

Theo Đông y, ngân nhĩ tính bình, vị ngọt nhạt; vào vị, phế, thận. Tác dụng của ngân nhĩ có thể kể đến như ích khí bổ thận, tư âm nhuận phế, hoà huyết hoạt huyết. Vị thuốc được đánh giá hiệu quả đối với người bị suy nhược cơ thể, khái huyết, đàm huyết, lao phổi, viêm khí phế quản, miệng họng khô, nóng rát cồn cào vùng bụng; chữa trĩ, kiết lỵ, đau răng, kinh nguyệt không đều; trị táo bón, cao huyết áp,… Dùng 3 – 15g mỗi ngày bằng cách nấu, hầm nhừ, xào, rán hay làm nước ép.

Trong ngân nhĩ có chứa các thành phần hóa học có lợi cho cơ thể gồm protein (6,8%) và các polysacharid (93,9%). 65,0g glucid, 20ỡg õ-caroten, 7,0g cenlulose, 0,2g lipid, 357mg Ca, 63mg Na, 56mg Fe, 201mg P, 856mg K, 2,7mg PP, 0,14mg B1, 0,55mg B2,…

Món ăn – bài thuốc từ ngân nhĩ tốt cho sức khỏe

Bài thuốc trị bệnh từ ngân nhĩ

Trị kiết lỵ: mộc nhĩ 20g, núm quả chuối tiêu 10g, lá dạ cẩm 10g, mã đề thảo 10g. Sao vàng hạ thổ; sắc lấy 100ml nước, uống 2 lần trong ngày.

Trị đau răng: mộc nhĩ, kinh giới; liều lượng bằng nhau. Đem tất cả sắc lấy nước đặc ngậm và súc miệng (theo Tuệ Tĩnh).

Điều trị chứng nước mắt chảy nhiều: mộc nhĩ 30g, mộc tặc 30g. Mộc nhĩ sao tồn tính; các vị nghiền thành bột. Liều dùng dùng 6g, sắc với nước vo gạo.

Trị rong huyết, băng kinh:

  • Bài 1: mộc nhĩ 100g, cây cứt lợn 50g, lá ngải cứu 30g. Mộc nhĩ đem hấp chín, phơi khô. Các vị sau khi sấy khô, tán bột luyện với mật ong làm viên (1,5g). Ngày uống 3 lần, mỗi lần 3 viên, uống với nước trà nóng.
  • Bài 2: mộc nhĩ mọc trên cây dâu phơi khô, tán bột. Mỗi lần uống 16g (theo Tuệ Tĩnh).

Món ăn thuốc có ngân nhĩ

Ngân nhĩ hầm kỷ tử long nhãn: ngân nhĩ 25g, long nhãn 15g, câu kỷ tử 20g, đường phèn 100g. Ngân nhĩ nấu với nước cho chín nhừ, sau đó cho long nhãn, kỷ tử  vào nấu tiếp đến khi tất cả chín nhuyễn. Lưu ý lúc này để lửa nhỏ và khuấy đều. Tiếp tục cho đường phèn vào đun cho tan.

Ngân nhĩ hầm kỷ tử long nhãn hiệu quả điều trị lao phổi

Ngân nhĩ hầm kỷ tử long nhãn hiệu quả điều trị lao phổi

Món ăn thuốc này hiệu quả đối với người bị lao phổi, viêm khí phế quản ho khan ít đờm, thời kỳ bình phục sau các bệnh mất ngủ, táo bón, bệnh truyền nhiễm sốt cao mất nước; người cao tuổi và sản phụ suy nhược cơ thể, suy nhược thần kinh, tăng huyết áp.

Canh ngân nhĩ trứng chim câu: ngân nhĩ 50g, trứng chim câu 10 quả, đường phèn 250g. Ngân nhĩ nấu với nước cho chín nhuyễn, tiếp đến cho đường phèn vào đảo đều và loại bỏ váng bã, trứng chim câu sau khi đã bỏ vỏ cho vào, khuấy đều, đun cho sôi đều là được. Món này phù hợp đối với những người bị ho khan, táo bón.

Cháo ngân nhĩ: ngân nhĩ 25g, gạo tẻ 100g. Ngân nhĩ nấu với nước đến khi gần nhừ, cho gạo vào nấu cháo. Khi cháo chín cho đường phèn vừa ăn, khuấy đều.

Tác dụng tốt đối với những người bị viêm khí phế quản, ho khan ít đờm hay đờm có lẫn tia máu.

Ngó sen ngân nhĩ hầm đường phèn: ngân nhĩ 10g, ngó sen 20g, đường phèn vừa ăn. Đem tất cả nguyên liệu nấu nhỏ lửa cho nhừ nhuyễn, ăn hằng ngày. Hiệu quả chỉ huyết, kiện tỳ. Món ăn này thường sử dụng cho những người bị tá tràng, xuất huyết dạ dày, trĩ xuất huyết.

Mặc dù ngân nhĩ có nhiều tác dụng đối với sức khỏe nhưng không phải ai cũng có thể sử dụng, bởi vị thuốc này kiêng kị với những người bị phong hàn khái thấu (ho do khí phế quản nhiễm lạnh). Do đó bạn nên khám bác sĩ, thầy thuốc uy tín để điều trị đúng cách và hiệu quả.

Nguồn: trungcapykhoa.com