Danh mục
Trang chủ / Hỏi Đáp Y Dược / Những nguyên nhân nào dẫn tới tình trạng mất khứu giác?

Những nguyên nhân nào dẫn tới tình trạng mất khứu giác?

Mất khứu giác là tình trạng xảy ra khi người bệnh bị không thể ngửi mùi. Tình trạng này thường xảy ra do các vẫn đề ở mũi hoặc sau chấn thương não, hoặc một số người từ khi sinh ra đã bị mất khứu giác.

Mất khứu giác là bệnh gì?

Mũi là một trong năm giác quan của con người phụ trách cảm nhận mùi. Về cấu tạo giải phẫu, vùng ngửi của mũi nằm ở phía trên của mỗi ổ mũi, ngay sau khoảng cách giữa hai mắt. Bình thường, mũi người có đến 100 triệu tế bào thần kinh để ngửi và khoảng 1.000 gen khác nhau. Với mỗi thụ thể thần kinh chỉ tiếp nhận và phân tích một số mùi nhất định. Tín hiệu điện từ thụ thể khứu giác sẽ được truyền về não bộ để xác định được mùi hương.

Mất khứu giác là tình trạng xảy ra khi người bệnh bị không thể ngửi mùi. Bác sĩ Cao đẳng Y Dược Sài Gòn cho biết tình trạng này thường xảy ra do các vẫn đề ở mũi hoặc sau chấn thương não (mất khứu giác sau tai nạn), hoặc một số người từ khi sinh ra đã bị mất khứu giác (mất khứu giác bẩm sinh).

Bất kỳ một bất thường nào xảy ra trong hệ thống khứu giác bao gồm: tắc nghẽn hoặc tắc nghẽn trong mũi, viêm niêm mạc, bệnh thần kinh khứu giác hoặc chức năng não bị thay đổi đều có thể gây ảnh hưởng đến chức năng ngửi mùi và có thể dẫn đến mất khứu giác.

Mất khứu giác có thể là một phần (hyposemia) hoặc hoàn toàn (anosmia), và có thể là tình trạng tạm thời hay vĩnh viễn, tùy thuộc vào nguyên nhân gây bệnh. Mặc dù mất khứu giác hiếm khi là triệu chứng của một bệnh lý nghiêm trọng, thậm chí mất mùi một phần có thể khiến người bệnh mất hứng thú với việc ăn uống, điều này có thể dẫn gây sút cân, suy dinh dưỡng hoặc thậm chí trầm cảm. Mất khứu giác cũng ảnh hưởng đến khả năng thưởng thức các món ăn ngon hay phong cảnh đẹp. Nếu không có khứu giác, vị giác của mỗi người chỉ có thể cảm nhận được một vài hương vị và điều này có thể gây ảnh hưởng kgoong tốt đến chất lượng cuộc sống.

Nguyên nhân gây bệnh mất khứu giác là do đâu?

Các tình trạng gây kích ứng tạm thời hoặc tắc nghẽn niêm mạc niêm mạc bên trong mũi: là nguyên nhân phổ biến gây mất mùi:

  • Viêm xoang cấp tính (nhiễm trùng xoang)
  • Cảm lạnh thông thường
  • Hay sốt
  • Cúm (cúm)
  • Viêm mũi không dị ứng

Các yếu tố hay vật gây cản trở đường mũi:

  • Xương bên trong mũi bị biến dạng
  • Polyp mũi
  • Khối u

Não hoặc dây thần kinh bị tổn thương:

  • Lão hóa
  • Bệnh Alzheimer
  • Phình động mạch não
  • Phẫu thuật não
  • U não
  • Phơi nhiễm hóa chất
  • Bệnh tiểu đường
  • bệnh Huntington
  • Hội chứng Kallmann: là một rối loạn di truyền hiếm gặp
  • Hội chứng Klinefelter: là một tình trạng hiếm gặp ở nam giới, xảy ra khi có thêm nhiễm sắc thể X trong hầu hết các tế bào của họ
  • Rối loạn tâm thần của Korsakoff: là một dạng rối loạn não do thiếu thiamin
  • Suy dinh dưỡng
  • Đa xơ cứng
  • Nhiều hệ thống teo (MSA) là một rối loạn tiến triển xảy ra ở hệ thống thần kinh
  • Niemann-Pick là một dạng mất trí nhớ
  • Bệnh xương của Paget
  • bệnh Parkinson
  • Xạ trị
  • Nâng mũi
  • Tâm thần phân liệt
  • Hội chứng Sjogren là một bệnh viêm gây khô miệng và mắt
  • Chấn thương sọ não
  • Thiếu kẽm
  • Thuốc xịt mũi chứa kẽm

Các nguyên nhân khác có thể gây mất khứu giác bao gồm:

  • Tác dụng phụ của thuốc bao gồm thuốc huyết áp hay kháng sinh như metronidazole;
  • Sử dụng ma túy như cocain hoặc amphetamine;
  • Lạm dụng rượu lâu dài;
  • Suy giáp;
  • Hội chứng Cushing xảy ra khi nồng độ hormone cortisol trong máu cao;
  • Bệnh gan hoặc thận;
  • Thiếu vitamin B12;
  • Bệnh u hạt với viêm đa mạch: là một rối loạn hiếm gặp xảy ra ở các mạch máu;
  • Sarcoidosis là một bệnh hiếm gặp, có khả năng khiến cho các tế bào cơ thể kết cụm;
  • Mất khứu giác bẩm sinh.

Triệu chứng thường gặp của bệnh mất khứu giác là gì?

Bác sĩ Trường Cao đẳng Dược Sài Gòn cho biết dấu hiệu và triệu chứng dễ nhận biết nhất của mất khứu giác là không ngửi thấy mùi. Một số người bị tình trạng này nhận có thể tự nhận thấy sự thay đổi ở khứu giác, ví dụ như không thể ngửi thấy những mùi quen thuộc như lúc trước.

Điều trị bệnh mất khứu giác?

Cho đến nay vẫn không có biện pháp điều trị chứng mất khứu giác bẩm sinh. Việc điều trị mất khứu giác tùy thuộc vào mức độ và nguyên nhân gây bệnh, bao gồm:

Thuốc kháng sinh có tác dụng điều trị nhiễm trùng do vi khuẩn hoặc loại bỏ các vật cản gây chặn đường mũi

Phẫu thuật polyp mũi, lệch vách mũi và viêm xoang tăng sản mạn tính có thể giúp tái phục hồi khứu giác.

Các thuốc kháng histamin, liệu pháp glucocorticoid tại chỗ hoặc toàn thân.

Dùng kẽm và vitamin (đặc biệt là vitamin A) được công nhận là có kết quả tốt. Vì thiếu hụt kẽm và thiếu vitamin A nghiêm trọng có thể gây ra mất và sai lệch khứu giác. 

Với bệnh nhân mất khứu giác cảm giác thần kinh thường không có biện pháp điều trị hiệu quả. Tuy nhiên, việc tránh các yếu tố gây hại như khói thuốc lá và các hóa chất độc khác trong không khí có thể giúp bệnh nhân hồi phục khứu giác khi bị mất khứu giác loại này.